TRT


TEDARİK ZİNCİRİ

Hakan DİKMEN 08 Şub 2024

Pandemi sonrası tedarik zinciri denilen lojistik sitem hepimizi ilgilendirmeye başladı. Lojistik planlamanın kritik bir parçası, risk ve zayıf noktaların nerede olabileceğini anlamak ve etkilerini azaltmanın yollarını bulmaktır. Kontrol edilemeyen birçok şey olmasına rağmen, şirketler, kesintilerin etkilerini azaltmak veya tamamen önlemek için atabilecekleri adımlar konusunda ziyadesiyle çalışma yapmak zorundalar. Çünkü, maliyetleri artıran bu yol konusu dünya ekonomisinin son durumunu derinden etkilemektedir.

Pazara birden fazla yol bulmak çok değerlidir. Biliyorsunuz son G 20 toplantısında Çin’in bir yol projesine alternatif yollar bulmaya çalışılmıştı. Ancak bu yollarda bu günlerde kargaşa hatta savaşlar var. Bu tip yaşanan kesinti dönemlerinde, en doğrudan yol pürüzlerle dolu olabilir. Entegre bir lojistik ortağı ile çalışmak, birden fazla pazarlama yolunu bulmaya çalışmak dertlerden bir çıkış için yardımcı olabilir. İhtiyaç duyulan durumlarda tedarik zinciri hareketlerini hızlandırma veya yavaşlatma yeteneği sağlayabilir. Bu trend, kesintiler sırasında tedarik zincirindeki tıkanıklıkları (veya sert duraklamaları) atlatmaya ve tüketici taleplerini karşılamaya yardımcı olacaktır.

Panama Kanalı ve Süveyş Kanalı'ndaki karmaşık durumlar hızla gelişiyor ve doğası gereği belirsiz. Sonuç olarak, ortaya koyduğu veriler ve analizler, tartışma ve kararlara bilgi sağlamaya yardımcı olmayı amaçlayan, belirli bir noktada en iyi çaba perspektifi olarak ele alınmalıdır. Atlas Okyanusu’nu Pasifik Okyanusu’na bağlayan Panama Kanalı’nda kuraklık nedeniyle gemi geçişleri sınırlandırması, sonucunda ülkenin kaybı 200 milyon dolar. Ortalama bir yılda, küresel deniz ticaretinin tahminen yüzde 2,5'i bu kilitlerden geçiyor. Denizler arası bu güzergahta 2023 yılında 14 binden fazla gemi geçişi yaşandı. Biz son aylarda Süveyş Kanalı’nı hep göz önüne alıp anlatırken aslında dünyayı bir bütün olarak göremiyoruz.

Panama Kanalı ve Süveyş Kanalı, farklı bölgeler arasında daha hızlı ve daha ucuz nakliyeye olanak sağladığı için dünyadaki en önemli yapay su yollarından ikisidir. Ayrıca onları kontrol eden veya kullanan ülkeler için de önemli jeopolitik ve stratejik çıkarımlara da sahiptirler.

Süveyş Kanalı’nın problemi ise terör ve savaşlar. Bu nedenle deniz yolu ile Kızıldeniz’den gelen uzakdoğu taşımacılığını ve Ortadoğu'dan Avrupa'ya petrol ticaretinin yanı sıra Asya'dan Avrupa'ya ticari ticaret için de önemli bir geçiş noktası zor günler yaşıyor.

Kızıldeniz’deki savaşın tedarik zincirine verdiği zararın tam olarak hesaplanması zor. Süveyş Kanalı’ndaki herhangi bir aksama, günde yaklaşık 10 milyar dolarlık ticareti etkileyebilir. Ayrıca, Kızıldeniz’deki savaşın, küresel ekonomiye yıllık ortalama 1,5 trilyon dolarlık bir maliyeti olabileceği öngörülüyor. Bu rakamlar, savaşın tedarik zincirine verdiği zararın ne kadar büyük olduğunu gösteriyor.

Dış ticarette bir hayli büyük öneme sahip olan iki kanal, aslında yıllık yaklaşık 15,7 milyar dolar civarında gelir sağlamasının yanı sıra, dünyanın ticaretine de büyük etki yapıyor. Dileğimiz o ki, dünya ülkeleri barış içinde ekonomik özgürlüklere sahip olarak  yaşasınlar